Ontwenningsverschijnselen Alcohol

Een goede voorbereiding verkleint de kans dat je in de eerste dagen terugvalt. Kies een stopdatum, vertel het aan mensen die je vertrouwt en haal alcohol uit huis. Bedenk vooraf wat je gaat doen op momenten waarop je normaal zou drinken: wandelen, sporten, iemand bellen, een serie kijken, iets creatiefs doen.

Drink je dagelijks of heb je lang en veel gedronken, bespreek je plannen dan met je huisarts of een verslavingsdeskundige. Zij kunnen inschatten of medische begeleiding of medicatie nodig is, zodat de ontwenningsverschijnselen zo veilig mogelijk verlopen.

De eerste dagen zonder alcohol zijn meestal het zwaarst. In deze acute fase kun je last hebben van trillen, zweten, misselijkheid, slaapproblemen, angst en een opgejaagd gevoel. Bij zware afhankelijkheid kunnen ernstige klachten optreden, zoals verwardheid, hallucinaties, hevige tremoren of epileptische aanvallen.

In deze periode is een veilige omgeving belangrijk: rust, iemand in de buurt die op je let en medische controle als je veel of lang hebt gedronken. Gemiddeld duren deze acute klachten enkele dagen, waarna de lichamelijke ontwenning stap voor stap afneemt.

Na de acute fase stabiliseert je lichaam. De ergste lichamelijke klachten zijn voorbij, maar je kunt je nog moe, labiel of emotioneel voelen. Slaapproblemen, stemmingswisselingen en concentratieproblemen zijn in deze periode heel normaal.

In deze fase draait het om structuur en herstel. Gezonde voeding, bewegen, vaste slaaptijden en een duidelijk dagritme helpen je lichaam en brein verder te herstellen. Een behandelprogramma of gesprekken met een hulpverlener ondersteunen je om oude patronen te doorbreken.

Ook als de lichamelijke klachten zijn verdwenen, blijft terugval een risico. Je moet opnieuw leren omgaan met stress, verveling, spanningen en sociale situaties zonder naar alcohol te grijpen. Het herkennen van triggers zoals stress op het werk, bepaalde mensen of plaatsen is daarbij essentieel.

Restklachten zoals moeheid, prikkelbaarheid of wat angst kunnen nog weken aanwezig zijn. Blijf gezonde routines aanhouden en zoek steun bij professionals of lotgenotengroepen als je het moeilijk krijgt. Zo vergroot je de kans dat je nuchter blijft, ook op de langere termijn. In Nederland kun je met vragen of zorgen rond alcohol anoniem terecht bij landelijke hulplijnen en online zelftests.

In de tabel hierboven zie je hulpmiddelen op een rij, zoals een behandelprogramma, lotgenotengroep, gezonde leefstijl en een noodplan bij stress, met per onderdeel het doel in jouw herstel.